Konya Ayaklanması Hakkında Soruşturma Yapmak, Bu Ayaklanmayla İlgisi Olmadığı Halde Haksızlığa Uğratılan Varsa Sebep Olanları İstiklâl Mahkemesi’ne Vermek Üzere Konya’ya Bir Heyetin Gönderilmesi Hakkındaki Önerge Nedeniyle

Efendim, Konya olaylarında sorumlu olduğu zannedilen birtakım kişiler orada oluşan Divan-ı Harb’e verilmişlerdir. Divan-ı Harb’in bunlar hakkında verdiği karara, yüce heyetiniz itiraz buyurmamıştınız. Yalnız Büyük Millet Meclisi üyelerinden bazı arkadaşlarımızın orada suçlanmış olduğu dikkatinizi çekti. Ve Yüce Heyetiniz bu konuya el koydu. Bu konu sebebiyle zaten önemli olan Konya olayını daha gerçekçi araştırmak, incelemek Bakanlar Kurulu’nca kararlaştırıldı. Bakanlar Kurulu, çeşitli araçlarla soruşturmalarını yapmaktadır.



En son vermiş olduğu bir kararla oraya özel bir heyet gönderecektir. Fakat Bakanlar Kurulu, bu özel kurula arkadaşlarımızdan da birkaç kişinin katılmasını arzu etti. Bu doğrudan doğruya Bakanlar Kurulu’nca yapılmış bir önlemdir. Gidecek olan özel kurul, Yüce Heyetiniz adına orada araştırmalar yapacak değildir. Zaten Bakanlar Kurulu’nun bu icraî konuda yüce şahsınızdan ayrı bırakılması daha uygun olacaktır. Yalnız Bakanlar Kurulu’nun sizden ricası, seçilen kişilere izin vermenizden ibarettir. Bundan dolayı bu arkadaşlara izin verirseniz onlar da bu kurulla beraber gideceklerdir. Vermezseniz elbette gidemez. Bundan dolayı bunları yüksek oyunuza arz ediyorum.



Nadir Efendi (Isparta)- Bir şey arzedeceğim. Heyetimizden gidecek kişiler yargı yöntemine, adliye yöntemine hakkıyla haberli olanlardan gitsinler rica ederim. Onun çok etkisi vardır. Şevket Beye diyecek yoksa da diğer saygıdeğer kişiler sanırım, adliye ile uğraşmış kişiler değildir.



Mustafa Kemal Paşa (devamla)- Efendim, bu gidecek olan özel kurulun görevi yalnız Çelebi Efendi’nin işini takip etmek değildir ve Genel Kurul’a verdiğim önergede Çelebi Efendi’den ve Çelebi Efendi meselesinden söz edilmemiştir. Genellikle Konya meselesini soruşturacak ve araştıracak ve ele geçirmiş olduğumuz bilgiyi genişletecek, bizi daha çok aydınlatacak bir rapor istiyoruz. Bu genel meseleler içerisinde belki Çelebi Efendinin de meselesi de göz önüne alınabilir. Fakat kendilerinin diğer bir arkadaşımızın da söylediği gibi bu konuda tamamen tarafsız kalmaları gerekir. Bu konu burada bir mahkeme uygulanır gibi…



Çelebi Efendi (Konya)- Doğru Efendim, tarafsız kalmam gerekir, fakat…



Mustafa Kemal Paşa (devamla)- Henüz Çelebi Efendi zan altındadır. Eğer Yüce Heyetiniz işe el koymamış olsalardı, Divan-ı Harb’in kararı haklarında uygulanacaktı ve özellikle ben Çelebi Efendi’nin haklarını düşünmek için soruşturma kuruluna göndermeye gerek görüyorum. Konuyu, soruşturmalar sonucunda meydana çıkarmak için böyle bir soruşturma yapmaya gerek gördüm.